‘Je moet verder na kindverlies’: wat zeg je terug?
‘Moet je niet eens verder met je leven?’
Misschien zei iemand het voorzichtig. Misschien kwam het er ronduit uit. Hoe het ook bedoeld was, jij bleef zitten met de vraag: Wat denkt diegene dan dat ik al die tijd doe?
Je staat op. Je leeft. Misschien werk je, maak je plannen en heb je zelfs fijne dagen. En je kind hoort daar nog steeds bij. Het lastige aan zo’n opmerking is niet alleen de toon. Het is de aanname dat verder leven betekent dat je minder over je kind praat, minder voelt of het verlies achter je laat.
Je hoeft niet met een perfect antwoord te komen. Wel mag je kiezen of je iets wilt uitleggen, een grens wilt stellen of het gesprek wilt beëindigen.
Waarom kan ‘je moet verder’ zo hard aankomen?
De woorden suggereren dat je ergens bent blijven staan. Alsof het noemen van je kind betekent dat je leven niet doorgaat. Terwijl de ander maar een stukje van jouw leven ziet.
Misschien heb je gisteren nog genoten van een etentje en mis je vandaag je kind intens. Misschien noem je de naam van je kind juist op een fijne dag, omdat je kind vanzelfsprekend bij je hoort. Dat hoeft geen teken te zijn dat je vastzit.
Ik ben Desirée, mama van Jasmijn, Tom en Tim. Ik schreef Stilgeboren, begeleid vrouwen na baby- en kindverlies en spreek over het leven dat doorgaat mét je kind. Mijn kinderen zijn deel van wie ik ben. Ik hoef hun namen niet uit mijn dagelijks leven te halen om te laten zien dat ik verder leef.
Wat kun je antwoorden als je wél iets wilt zeggen?
Kies een antwoord dat past bij de persoon tegenover je en bij hoeveel energie je op dat moment hebt. Je hoeft niet je hele verhaal te vertellen.
Als je wilt uitleggen wat verder leven voor jou betekent:
‘Ik bén verder aan het leven. Mijn kind hoort bij dat leven.’
Als je wilt aangeven waarom de opmerking pijn doet:
‘Als je dat zegt, klinkt het alsof ik mijn kind achter me moet laten. Dat wil ik niet.’
Als iemand oprecht wil begrijpen hoe het met je gaat:
‘Vraag me liever hoe mijn leven nu is, dan of ik al verder ben.’
Je mag ook kort antwoorden: ‘Dit helpt mij niet.’ Meer woorden zijn niet verplicht.
En als je geen gesprek wilt voeren?
Dan hoeft dat niet. Je kunt zeggen: ‘Ik wil dit nu niet bespreken’ of simpelweg van onderwerp veranderen.
Zeker wanneer je deze opmerking vaker van dezelfde persoon hoort, mag je een grens stellen. Bijvoorbeeld: ‘Ik wil graag contact met je houden, maar ik wil niet meer horen dat ik mijn kind achter me moet laten.’
Niet iedereen zal het daarna begrijpen. Dat is vervelend, maar het betekent niet dat je jouw leven telkens opnieuw moet verdedigen.
Kun je verder leven en je kind blijven missen?
Ja. Verder leven gaat over de dagen die je leeft, de mensen die je ontmoet en de keuzes die je maakt. Je kind kan daar deel van blijven. Soms heel zichtbaar, doordat je een naam noemt of een foto laat zien. Soms alleen voor jou.
Misschien ontdek je zelfs dat je meer van je leven kunt genieten wanneer je niet voortdurend hoeft te kiezen tussen jezelf en je kind. Dat is de gedachte achter Ruimte voor Leven: jouw kind mag blijven en jouw leven mag groeien.
Wil je meer lezen over dat verschil tussen doorgaan en weer ruimte voelen voor jezelf? Lees dan ook Blijven doorgaan na kindverlies: waar blijf jij zelf?.
Veelgestelde vragen over opmerkingen na kindverlies
Wat zeg ik als iemand vraagt of ik het verlies al heb verwerkt?
Je kunt zeggen: ‘Ik leef verder met het verlies en mijn kind blijft bij me horen.’ Gebruik gerust andere woorden als verwerken voor jou niet klopt.
Is het onbeleefd om zo’n opmerking niet te beantwoorden?
Nee. Je hoeft niet ieder gesprek over jouw verlies aan te gaan. ‘Daar wil ik het nu niet over hebben’ is een volledig antwoord.
Hoe leg ik uit dat de naam van mijn kind noemen geen teken is dat ik vastzit?
Je kunt het eenvoudig houden: ‘Mijn kind hoort bij mijn gezin. Daarom noem ik de naam soms, net zoals jij over jouw kinderen praat.’
Wat als de opmerking van iemand komt van wie ik houd?
Dan kun je, als je dat wilt, vertellen wat je wél nodig hebt: ‘Vraag me hoe het vandaag met me gaat. En luister als ik over mijn kind vertel.’ Een gesprek kan de ander helpen je beter te begrijpen, maar jij bepaalt of en wanneer je dat aangaat.
Bij wie hoef je dit niet uit te leggen?
Als je vaak moet uitleggen waarom je de naam van je kind nog noemt, kun je gaan twijfelen aan jezelf. Misschien denk je zelfs dat jouw verdriet minder ruimte mag innemen dan dat van een ander. Binnen Ruimte voor Leven na Verlies hoef je dat niet af te wegen. Je mag vertellen, maar eerst alleen luisteren is ook meedoen. We praten over onze kinderen én over de vraag wat jij nu weer wilt doen in je leven. Bekijk hoe de groep werkt als je verlangt naar gesprekken waarin je niets hoeft weg te laten.




